Chương 7 Atomic Habits: nghiên cứu lính Mỹ trở về từ Việt Nam, vì sao người tự chủ giỏi ít phải dùng ý chí, và cách làm tín hiệu xấu vô hình.
Tóm tắt
Chương 7 là chương đảo ngược luật một: làm cho vô hình. Clear dẫn nghiên cứu lính Mỹ trở về từ Việt Nam để cho thấy môi trường đổi thì thói quen đổi. Người tự chủ giỏi không có ý chí sắt, họ chỉ sắp xếp đời mình để ít gặp cám dỗ.
Ý chính
- Tránh cám dỗ dễ hơn cưỡng cám dỗ.
- Thói quen bỏ được nhưng khó quên.
- Cắt tín hiệu xấu từ gốc.
- Tự chủ chỉ là chiến lược ngắn hạn.
Áp dụng ngay hôm nay
Hôm nay để điện thoại ở phòng khác trong hai giờ làm việc quan trọng nhất của bạn.
Lính Mỹ ở Việt Nam
Một con số làm nước Mỹ lo. Năm 1971, hai dân biểu Mỹ phát hiện hơn 15 phần trăm lính Mỹ ở Việt Nam nghiện heroin. Chính phủ lập văn phòng phòng chống ma túy. Nhà nghiên cứu Lee Robins theo dõi những người lính trở về và thấy chỉ 5 phần trăm tái nghiện trong một năm. Khoảng tám trên mười người bỏ được gần như ngay lập tức.
Đổi môi trường, đổi hành vi. Ở chiến trường, heroin dễ kiếm, căng thẳng liên miên, bạn bè cùng dùng. Về nhà, mọi tín hiệu đó biến mất. Ngược lại, theo tác giả, khoảng 90 phần trăm người nghiện thông thường tái nghiện khi rời trại cai về lại khu phố cũ. Đây là nghiên cứu tác giả dẫn lại; với nghiện, cần bác sĩ và chuyên gia, không chỉ một mẹo thói quen.
Người tự chủ giỏi nhất dùng ít tự chủ nhất. Người có kỷ luật không phải có ý chí sắt. Họ sắp xếp đời mình để ít phải đối mặt với cám dỗ. Đừng ước mình kỷ luật hơn, hãy dựng một môi trường kỷ luật hơn.
Tín hiệu không mất đi
Điếu thuốc và con ngựa. Patty Olwell từng hút thuốc mỗi khi cưỡi ngựa. Bà bỏ cả hai, rồi nhiều năm sau cưỡi ngựa lại và thèm thuốc ngay. Thói quen bỏ được nhưng khó quên.
Vòng xoáy tự nuôi. Thói quen xấu tự nuôi mình: buồn thì ăn vặt, ăn vặt lại buồn; xem tivi thấy uể oải, uể oải lại xem tiếp. Làm người ta xấu hổ thường khiến họ căng thẳng hơn và làm thói quen nặng hơn.
Làm cho vô hình
Cắt từ gốc. Đảo ngược luật một: làm cho vô hình. Để điện thoại ở phòng khác vài giờ. Bỏ theo dõi tài khoản làm mình ganh tỵ. Đưa tivi ra khỏi phòng ngủ. Rút điện máy chơi game và cất vào tủ sau mỗi lần chơi. Bỏ một tín hiệu, cả thói quen thường nhạt dần.
Tự chủ là chiến lược ngắn hạn. Clear chưa thấy ai giữ thói quen tốt lâu dài trong một môi trường xấu. Hãy dồn sức vào thiết kế môi trường: tín hiệu tốt thì rõ, tín hiệu xấu thì giấu.
Nguồn của trang này. Trang này tóm tắt chương 7 của Atomic Habits (James Clear, bản ebook đọc trên Libby), diễn giải theo ghi chú khi đọc sách. Các nghiên cứu về sức khỏe, ăn uống và nghiện là phần tác giả dẫn lại, không phải lời khuyên y khoa.
Câu hỏi thường gặp
Nghiên cứu lính Mỹ ở Việt Nam nói gì?
Năm 1971, hơn 15 phần trăm lính Mỹ ở Việt Nam nghiện heroin. Theo nghiên cứu sách dẫn, khi về nhà chỉ khoảng 5 phần trăm tái nghiện trong một năm, vì mọi tín hiệu cũ biến mất. Đây là nghiên cứu tác giả dẫn lại, không phải lời khuyên điều trị nghiện.
Vì sao người tự chủ giỏi ít dùng ý chí?
Theo Clear, người có kỷ luật giỏi sắp xếp cuộc sống để ít phải đối mặt với cám dỗ. Họ không thắng nhờ cưỡng lại mạnh hơn, mà nhờ ít khi phải cưỡng. Vì vậy, thay vì ước mình kỷ luật hơn, hãy dựng một môi trường giúp mình kỷ luật hơn.
Làm cho vô hình là làm gì?
Là bớt tiếp xúc với tín hiệu của thói quen xấu. Để điện thoại ở phòng khác, bỏ theo dõi tài khoản gây ganh tỵ, đưa tivi ra khỏi phòng ngủ, cất máy chơi game vào tủ sau mỗi lần chơi. Bỏ được một tín hiệu, cả thói quen thường nhạt dần.