Encheiridion I tới XI: điều trong quyền mình và phán đoán

Encheiridion chương I tới XI: hai loại việc, ngươi chỉ là một hình ảnh, cái chén là cái chén, và hãy nói tôi đã trả lại.

Tóm tắt

Phần này là phần mở đầu cuốn Cẩm nang, bản tóm gọn lời Epictetus. Chương I chia việc làm hai loại, trong quyền mình và không. Các chương sau dạy nhớ bản chất của thứ mình yêu, hình dung trước mọi việc, hiểu rằng ta khổ vì phán đoán chứ không vì sự việc, và nói tôi đã trả lại thay vì tôi mất.

Ý chính

• Lẫn hai loại việc thì than trách.
• Ngươi chỉ là một hình ảnh.
• Ta khổ vì phán đoán.
• Đừng nói tôi mất, hãy nói tôi đã trả lại.

Áp dụng ngay hôm nay

Khi một thứ bị hỏng hay mất hôm nay, thử nói thành tiếng: mình đã trả lại nó.

Encheiridion I tới III: cái trong quyền mình

Hai loại việc. Trong quyền mình là phán đoán, thôi thúc, ham muốn, né tránh. Ngoài quyền mình là thân thể, của cải, tiếng tăm, chức vị. Lẫn hai loại thì bị cản trở và than trách, giữ chúng rõ ràng thì không ai ép hay hại được bạn.

Ngươi chỉ là một hình ảnh. Gặp hình ảnh khó chịu, hãy nói ngươi chỉ là hình ảnh, rồi xét nó có thuộc quyền mình không, nếu không thì nó chẳng là gì với mình. Chỉ né điều trái tự nhiên trong quyền mình, tạm gác ham muốn.

Cái chén là cái chén. Với thứ mình yêu, hãy nhớ bản chất của nó từ những thứ nhỏ. Cái chén yêu thích là cái chén, vỡ thì không rối. Khi hôn con, hãy nhớ đó là con người phải chết.

Encheiridion IV tới XI: không phải sự việc mà là phán đoán

Hình dung trước. Trước khi đi tắm, hãy hình dung cảnh té nước, chen lấn, mất đồ, và nhớ mục tiêu thật là giữ ý chí hợp tự nhiên. Con người khổ không vì sự việc mà vì phán đoán về nó.

Muốn sự việc như nó là. Đừng muốn sự việc theo ý mình, hãy muốn nó như nó xảy ra, đời sẽ trôi êm. Bệnh cản thân thể, què cản chân, không cản ý chí trừ khi nó muốn.

Tôi đã trả lại. Đời như tàu ghé bến, nhặt vỏ sò được nhưng nghe thuyền trưởng gọi thì bỏ hết. Đừng nói tôi mất nó, hãy nói tôi đã trả lại, và dùng mọi thứ như khách trọ.

Nguồn của trang này. Trang này tóm tắt Encheiridion chương I tới III và Encheiridion chương IV tới XI trong A Selection from the Discourses of Epictetus with the Encheiridion (George Long dịch, Project Gutenberg số 10661, trên Everand), diễn giải theo ghi chú khi đọc sách.

Câu hỏi thường gặp

Chương I của Cẩm nang nói gì?

Trong quyền mình là phán đoán, thôi thúc, ham muốn, né tránh. Ngoài quyền mình là thân thể, của cải, tiếng tăm, chức vị. Lẫn hai loại thì bị cản và than trách. Giữ chúng rõ ràng thì không ai ép hay hại được mình, và mình không có kẻ thù.

Vì sao ta khổ?

Chương V nói con người khổ không vì sự việc mà vì phán đoán về nó. Cái chết không đáng sợ, nếu không Socrates đã thấy vậy. Người chưa học trách người khác, người đang học trách mình, người đã học xong không trách ai.

Tôi đã trả lại nghĩa là gì?

Chương XI khuyên đừng bao giờ nói tôi mất nó, hãy nói tôi đã trả lại, dù là con cái hay tài sản. Đừng bận tâm người cho đã lấy lại bằng cách nào. Hãy dùng mọi thứ như khách trọ dùng quán trọ, biết nó không phải của mình.