Chương 2.1 và 2.2. Quan tâm thật lòng và mỉm cười

Quan tâm tới người khác giúp kết bạn nhanh hơn cố khiến họ quan tâm tới mình. Hai chương đầu Phần 2 bàn về sự quan tâm và nụ cười thật.

Tóm tắt

Chương 2.1 và 2.2 là hai chương mở đầu Phần 2, dạy hai cách đầu tiên để được người khác quý mến. Carnegie cho rằng quan tâm thật lòng tới người khác giúp ta có nhiều bạn trong hai tháng hơn hai năm cố gây chú ý, và một nụ cười thật nói rằng tôi mừng được gặp bạn.

Ý chính

• Ai cũng quan tâm tới chính mình trước tiên.
• Quan tâm phải chân thành và có qua có lại.
• Nụ cười phải thật, không máy móc.
• Hành động và cảm xúc đi cùng nhau.

Áp dụng ngay hôm nay

Trong một ngày, mỉm cười và chào bằng tên với mọi người bạn gặp, từ bảo vệ tới đồng nghiệp, rồi để ý phản ứng của họ.

Làm điều này thì đi đâu bạn cũng được chào đón

Con chó: bậc thầy kết bạn. Con chó vẫy đuôi với bạn mà không có động cơ gì khác; nó "kiếm sống bằng cách không cho bạn gì ngoài tình yêu". Carnegie kể về chú chó Tippy của mình (mua 50 xu, sau bị sét đánh chết). Bài học: quan tâm tới người khác thì trong hai tháng bạn có nhiều bạn hơn hai năm cố làm người khác quan tâm tới mình.

Ai cũng quan tâm tới chính mình. Một nghiên cứu của Công ty Điện thoại New York: trong 500 cuộc gọi, từ được dùng nhiều nhất là "tôi" (3.900 lần). Xem ảnh chụp chung, ta tìm mình trước tiên. Chuyện Napoleon và Josephine. Alfred Adler (sách What Life Should Mean to You): người không quan tâm tới đồng loại gặp nhiều khó khăn nhất trong đời và gây hại nhiều nhất cho người khác; "mọi thất bại của con người đều bắt nguồn" từ những người như vậy. Một biên tập viên tạp chí nói chỉ cần đọc vài đoạn là biết tác giả có quý con người hay không.

Howard Thurston, "trưởng lão" của giới ảo thuật. 60 triệu lượt khán giả, khoảng 2 triệu USD tiền lời; hồi bé từng bỏ nhà đi. Bí quyết của ông: tài trình diễn cộng với sự quan tâm thật lòng tới con người. Trước mỗi buổi diễn, ông tự nhủ: "Tôi yêu khán giả của tôi."

George Dyke (North Warren, Pennsylvania) nghỉ hưu khi đường cao tốc lấy mất trạm xăng của ông. Ông kết bạn với những người chơi đàn fiddle và trở thành "Chú George, người kéo đàn". Ở tuổi 72 ông vẫn sống vui.

Theodore Roosevelt.

• Theo sách của người hầu James E. Amos: ông gọi điện để chỉ cho bà Amos thấy có một con chim cút ngay ngoài cửa sổ nhà bà; ông chào nhân viên bằng "Ô-ô-ô, Annie?".

• Ông chào người làm trong Nhà Trắng bằng tên, hỏi cô phụ bếp Alice về món bánh mì ngô. Trưởng nhóm phục vụ Ike Hoover nói đó là ngày vui nhất trong hai năm.

Edward M. Sykes Jr. (đại diện của Johnson & Johnson, ở một tiệm thuốc tại Hingham) có thói quen chào hỏi nhân viên quầy nước và nhân viên bán hàng. Thói quen đó cứu được khách hàng: người nhân viên thuyết phục ông chủ, và ông chủ đặt hàng gấp đôi.

Carnegie mời người nổi tiếng tới lớp. Ông mời những tác giả bận rộn (Kathleen Norris, Fannie Hurst, Ida Tarbell, Albert Payson Terhune, Rupert Hughes) và các quan chức (Leslie Shaw, Wickersham, W.J. Bryan, Franklin D. Roosevelt) bằng cách viết thư bày tỏ sự ngưỡng mộ và gửi câu hỏi về chính họ. Chuyện Hoàng đế Đức: lá thư ngưỡng mộ của một cậu bé khiến Hoàng đế mời cậu tới, và sau đó cưới mẹ cậu.

Những cách cụ thể:

• Làm những việc chu đáo tốn thời gian và công sức: Hoàng tử xứ Wales học tiếng Tây Ban Nha trước khi tới Nam Mỹ.

• Ghi lại ngày sinh nhật của bạn bè (cách Carnegie hỏi khéo, sổ sinh nhật, lịch bàn, rồi gửi thư hoặc điện tín).

• Chào người khác (kể cả qua điện thoại) bằng giọng sôi nổi, nhiệt tình.

• Lá thư của bà Madeline Rosedale gửi ngân hàng, khen cô giao dịch viên Marie Petrucello đã hỏi han về người mẹ đang nằm viện của bà.

Hai câu chuyện làm ăn.

• Charles R. Walters (một ngân hàng ở New York) gặp một vị chủ tịch không chịu hợp tác. Ông quay lại với những con tem từ thư nước ngoài cho bộ sưu tập của cậu con trai 12 tuổi của vị chủ tịch, và lấy được thông tin quý.

• C. M. Knaphle Jr. (người bán nhiên liệu ở Philadelphia) thôi chê bai các chuỗi cửa hàng, rồi nhờ một giám đốc chuỗi giúp mình chuẩn bị một cuộc tranh luận bênh vực các chuỗi. Ông được nói chuyện 1 giờ 47 phút, và vị giám đốc tự đề nghị mua nhiên liệu của ông.

• Publilius Syrus: "Chúng ta quan tâm tới người khác khi họ quan tâm tới chúng ta."

Phải chân thành và có qua có lại. Martin Ginsberg (10 tuổi, nằm viện đúng ngày Lễ Tạ ơn): một cô y tá thực tập chia bữa tối với cậu và ở lại tới 11 giờ đêm. Cậu không bao giờ quên.

Nguyên tắc 1 (Phần 2): Hãy quan tâm thật lòng tới người khác.

Một cách đơn giản để gây ấn tượng tốt ban đầu

Nét mặt quan trọng hơn quần áo. Ở một bữa tiệc tối tại New York, một bà giàu có khoác áo lông chồn, đeo kim cương, ngọc trai, nhưng mặt mày cau có. Charles Schwab nói nụ cười của ông đáng giá một triệu đô. "Hành động nói to hơn lời nói, và nụ cười nói rằng: tôi quý bạn, bạn làm tôi vui, tôi mừng được gặp bạn" (như con chó và em bé).

Nụ cười phải thật.

• Bác sĩ thú y Stephen K. Sproul (Raytown, Missouri): nụ cười của một em bé biến phòng chờ căng thẳng thành nơi mọi người trò chuyện rôm rả.

• Nụ cười phải thật, không máy móc.

• Giáo sư James V. McConnell (Đại học Michigan): người hay cười quản lý, dạy học, bán hàng giỏi hơn và nuôi con hạnh phúc hơn; khích lệ hiệu quả hơn trừng phạt.

• Một quản lý tuyển dụng ở cửa hàng bách hóa thà tuyển một cô gái bỏ học tiểu học mà hay cười còn hơn một tiến sĩ mặt ủ rũ.

• Chương trình "sức mạnh điện thoại" của các công ty điện thoại: hãy cười khi nói, vì nụ cười hiện ra trong giọng nói.

• Robert Cryer (Cincinnati) tuyển được một tiến sĩ khoa học máy tính; anh chọn công ty ông vì giọng ông nghe như thật sự vui khi nghe anh gọi.

Thử nghiệm của học viên. Một chủ tịch công ty cao su: người ta hiếm khi thành công nếu không thấy vui với việc mình làm. Carnegie bảo học viên mỗi giờ mỉm cười với một người, trong một tuần. William B. Steinhardt (môi giới chứng khoán ở New York, lấy vợ 18 năm, vốn là người "cau có") mỉm cười với vợ, người trực thang máy, người gác cửa, nhân viên bán vé tàu điện ngầm, người trên sàn giao dịch chứng khoán. Kết quả: trong hai tháng, gia đình hạnh phúc hơn cả năm trước cộng lại; thu nhập tăng; xử lý phàn nàn dễ hơn. Ông cũng thôi phê phán và bắt đầu nhìn theo quan điểm của người khác.

Không muốn cười thì sao? Hãy ép mình cười, huýt sáo hay ngâm nga. William James: hành động và cảm xúc đi cùng nhau, nên điều chỉnh hành động là điều chỉnh được cảm xúc.

• Hạnh phúc phụ thuộc vào điều kiện bên trong (suy nghĩ), không phải bên ngoài. Shakespeare: "chẳng có gì tốt hay xấu, chỉ có suy nghĩ làm nên tốt xấu". Lincoln: "phần lớn người ta hạnh phúc đúng bằng mức họ quyết tâm hạnh phúc".

• Những cậu bé tàn tật vẫn vui vẻ leo cầu thang ở ga tàu Long Island.

• Maria Gonzalez (Guadalajara) làm việc trong một văn phòng lạc lõng, đã kết được bạn nhờ mỉm cười và nói "Chào, hôm nay bạn khỏe không?" ở chỗ bình nước.

• Lời khuyên của Elbert Hubbard: thu cằm, ngẩng cao đầu, mỉm cười; suy nghĩ tích cực sẽ định hình bạn; "Suy nghĩ là tối thượng."

• Tục ngữ Trung Hoa: "Người không có nụ cười thì đừng mở tiệm."

• Bài thơ Giáng sinh của một cửa hàng bách hóa, "Giá trị của nụ cười": không tốn gì mà tạo ra nhiều; không mua được, không xin được; "không ai cần nụ cười bằng những người chẳng còn nụ cười nào để cho đi".

Nguyên tắc 2 (Phần 2): Hãy mỉm cười.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao phải quan tâm tới người khác trước?

Carnegie nói con chó kết bạn giỏi vì nó quan tâm tới ta mà không có động cơ gì khác. Một nghiên cứu điện thoại cho thấy từ được dùng nhiều nhất là "tôi". Vì ai cũng nghĩ về mình, người quan tâm thật lòng tới người khác sẽ có nhiều bạn hơn hẳn.

Theodore Roosevelt thể hiện sự quan tâm thế nào?

Roosevelt gọi điện chỉ cho vợ người hầu thấy có con chim cút ngoài cửa sổ. Ông chào người làm trong Nhà Trắng bằng tên và hỏi cô phụ bếp về món bánh mì ngô. Trưởng nhóm phục vụ nói đó là ngày vui nhất của ông trong hai năm.

Nếu không muốn cười thì sao?

Carnegie khuyên ép mình cười, huýt sáo hay ngâm nga. Ông dẫn William James: hành động và cảm xúc đi cùng nhau, nên điều chỉnh hành động là điều chỉnh được cảm xúc. Một học viên mỉm cười suốt hai tháng và thấy gia đình hạnh phúc hơn, thu nhập tăng lên.