Chương 3.7 tới 3.9. Để ý tưởng là của họ, nhìn từ góc của họ, cảm thông
Ta tin ý tưởng tự mình tìm ra. Ba chương dạy để người khác thấy ý tưởng là của họ, nhìn sự việc từ quan điểm của họ và cảm thông.
Tóm tắt
Chương 3.7 tới 3.9 là ba chương về hợp tác và thấu hiểu. Carnegie khuyên gợi ý để người khác tự đi tới kết luận, thành thật cố nhìn sự việc từ quan điểm của họ, và cảm thông với ý nghĩ và mong muốn của họ, vì ba phần tư số người khao khát được cảm thông.
Ý chính
- Người ta thích được hỏi ý kiến hơn bị ra lệnh.
- Nhìn từ quan điểm của người khác là bậc thang cho sự nghiệp.
- Nếu là anh, tôi cũng sẽ cảm thấy y như vậy.
- Sự cảm thông hóa giải ác cảm.
Áp dụng ngay hôm nay
Trước cuộc gặp quan trọng sắp tới, viết ra người kia muốn gì và sẽ phản ứng ra sao, rồi mới chuẩn bị điều bạn muốn nói.
Cách để được hợp tác
Ý tưởng tự mình tìm ra. Ta tin ý tưởng mình tự khám phá hơn ý tưởng người khác đưa sẵn. Hãy gợi ý và để người khác tự đi tới kết luận. Người ta ghét cảm giác bị bán hay bị ra lệnh; họ thích được hỏi ý kiến.
Adolph Seltz (quản lý bán xe ở Philadelphia) hỏi đội bán hàng đang chán nản xem họ mong gì ở ông (viết lên bảng), rồi hỏi ông có thể mong gì ở họ: trung thành, trung thực, chủ động, lạc quan, làm việc nhóm, 8 giờ làm việc nhiệt tình. Đó là một "giao kèo đạo đức"; doanh số tăng vọt.
Eugene Wesson (bán bản phác thảo thiết kế) suốt 150 tuần ghé chào một nhà tạo mẫu ở New York mà không bán được. Sau đó ông mang những bản phác thảo còn dang dở tới nhờ người mua góp ý hoàn thiện. Ý của người mua được đưa vào, và ông ta mua hết, rồi mua thêm hàng chục bản nữa.
Paul M. Davis (Tulsa): ông muốn đi thăm các di tích lịch sử miền Đông, vợ muốn đi miền Tây. Ông làm cho con gái Anne thích lịch sử, rồi chính vợ ông đề nghị đi miền Đông.
Lá thư của một hãng sản xuất máy X-quang gửi bác sĩ L. (một bệnh viện ở Brooklyn): "máy chưa hoàn hảo... chúng tôi muốn nghe ý kiến của ông", và đề nghị gửi xe đón. Ông bác sĩ thấy mình quan trọng, tự thuyết phục mình và đặt mua. Emerson (bài Self-Reliance): trong mỗi tác phẩm thiên tài, ta nhận ra những ý nghĩ mình từng gạt bỏ.
Đại tá Edward M. House và Woodrow Wilson. House gieo ý tưởng một cách bâng quơ để Wilson tưởng đó là ý của mình, thậm chí còn để Wilson nhận công trước công chúng. House muốn kết quả, không cần công. Một chủ trại ở New Brunswick đưa Carnegie danh sách những khách ở New York để ông tự gọi hỏi, tức là để Carnegie tự thuyết phục mình. Lão Tử: sông biển làm vua trăm suối vì chịu ở thấp hơn.
Nguyên tắc 7 (Phần 3): Để người kia cảm thấy ý tưởng là của họ.
Một công thức làm nên điều kỳ diệu
Hiểu thay vì lên án. Người khác có thể sai, nhưng họ không nghĩ vậy. Đừng lên án; hãy hiểu, tìm lý do khiến họ nghĩ và làm như vậy, đặt mình vào vị trí của họ ("Mình sẽ cảm thấy, phản ứng thế nào?"). Kenneth M. Goode (sách How to Turn People Into Gold): hãy so sự quan tâm của bạn tới việc của mình với sự quan tâm nhạt nhẽo tới việc của người khác; ai cũng vậy. Thành công phụ thuộc vào việc nắm được quan điểm của người kia một cách đồng cảm.
Sam Douglas (Hempstead, New York) thôi chê công làm vườn của vợ, ra nhổ cỏ cùng bà và khen bãi cỏ. Hôn nhân hạnh phúc hơn. Tiến sĩ Gerald S. Nirenberg (sách Getting Through to People): cho người kia thấy bạn coi ý kiến của họ quan trọng như ý kiến của mình.
Những đống lửa trong công viên. Hồi trước, Carnegie ra lệnh, dọa dẫm bọn trẻ dập lửa; chúng nghe theo một cách cau có. Về sau ông nói: "Chơi vui không các cháu? Đang nấu gì đấy?... Hồi bé chú cũng mê đốt lửa... nhưng có mấy đứa khác không cẩn thận... nhờ các cháu cào lá ra xa và lấp đất lên... lần sau đốt lửa ở hố cát bên kia đồi nhé." Bọn trẻ hợp tác, và giữ được thể diện.
Elizabeth Novak (New South Wales) trễ tiền góp xe sáu tuần. Bà xin lỗi và để người đòi nợ xả bực; ông ta chấp nhận cho bà trả 20 đô vào cuối tháng. Trưởng khoa Donham (Trường Kinh doanh Harvard): ông thà đi bộ ngoài vỉa hè hai tiếng còn hơn bước vào văn phòng ai đó mà không biết mình sẽ nói gì và người đó sẽ trả lời ra sao.
Nếu chỉ rút ra một điều từ cuốn sách này, hãy rút ra thói quen nghĩ theo quan điểm của người khác. Nó có thể là bậc thang cho cả sự nghiệp của bạn.
Nguyên tắc 8 (Phần 3): Hãy thành thật cố nhìn sự việc từ quan điểm của người khác.
Điều ai cũng muốn
Câu thần chú: "Tôi không trách anh chút nào khi anh cảm thấy như vậy. Nếu là anh, chắc chắn tôi cũng sẽ cảm thấy y như vậy." Vì nếu bạn có cùng cơ thể, tính khí, môi trường, bạn sẽ như họ (Al Capone; "lý do duy nhất bạn không phải là rắn chuông là vì bố mẹ bạn không phải rắn chuông"). "Nếu không nhờ ơn Chúa thì người đó đã là tôi." Ba phần tư số người khao khát được cảm thông; hãy cho họ điều đó và họ sẽ quý bạn.
Lỗi trên đài phát thanh. Carnegie nói sai hai lần rằng Louisa May Alcott sống ở Concord, "New Hampshire" (đúng là Massachusetts). Một bà trong hội Colonial Dames ở Philadelphia gửi thư giận dữ. Ông kìm không viết thư đáp trả gay gắt, mà gọi điện xin lỗi và tỏ ra thông cảm. Bà quay lại xin lỗi ông và muốn được quen biết ông hơn.
Tổng thống Taft (sách Ethics in Service) kể về một bà mẹ vận động cho con trai được bổ nhiệm. Ông viết thư trả lời giận dữ, khóa trong ngăn kéo hai ngày, rồi gửi một lá thư lịch sự, thông cảm. Bà sau đó nói mình đổ bệnh, vậy mà vẫn tới dự buổi hòa nhạc ở Nhà Trắng. Bài học: sự cảm thông hóa giải ác cảm.
Những ví dụ khác.
- Jay Mangum (bảo trì thang cuốn ở Tulsa) thuyết phục được một quản lý khách sạn đồng ý tắt thang 8 giờ, bằng cách thông cảm với nỗi lo cho khách và nói rằng nếu để vài ngày nữa thì phải tắt lâu hơn.
- Joyce Norris (dạy piano ở St. Louis) khen móng tay của học trò Babette và gợi ý cắt ngắn; Babette tự cắt.
- Sol Hurok với danh ca Chaliapin ("cảm thông, cảm thông, và cảm thông nữa"): khi ca sĩ kêu đau họng, Hurok đề nghị hủy buổi diễn, và rồi Chaliapin lại hát.
- Tiến sĩ Arthur I. Gates (sách Educational Psychology): ai cũng khao khát được cảm thông (trẻ con khoe vết thương, người lớn kể chi tiết ca mổ).
Nguyên tắc 9 (Phần 3): Hãy cảm thông với ý nghĩ và mong muốn của người khác.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao để được người khác hợp tác?
Carnegie nói ta tin ý tưởng mình tự khám phá hơn ý tưởng người khác đưa sẵn. Một người bán bản phác thảo thất bại suốt 150 tuần, rồi thành công khi mang bản dang dở tới nhờ người mua góp ý. Ý của người mua được đưa vào, và ông ta mua hết.
Công thức làm nên điều kỳ diệu là gì?
Đó là thành thật cố nhìn sự việc từ quan điểm của người khác. Người khác có thể sai nhưng họ không nghĩ vậy, nên đừng lên án mà hãy tìm lý do. Carnegie nói nếu chỉ rút ra một điều từ cuốn sách, hãy rút ra thói quen này.
Câu thần chú về cảm thông là gì?
Câu đó là: tôi không trách anh chút nào khi anh cảm thấy như vậy, nếu là anh tôi cũng sẽ cảm thấy y như vậy. Khi bị một thính giả gửi thư giận dữ, Carnegie gọi điện xin lỗi và tỏ ra thông cảm, và bà ấy quay lại xin lỗi ông.

