Chương II: cơ chế, bản chất và phần chia công bằng

Taylor về cơ chế và bản chất của quản lý khoa học: khoa học, hài hòa, hợp tác, bốn nguyên lý, cảnh báo áp dụng vội, bên thứ ba, và năm khẩu hiệu.

Tóm tắt

Phần này là phần kết sách. Taylor nói đo thời gian hay phiếu hướng dẫn chỉ là cơ chế; bản chất là bốn nguyên lý và sự thay đổi thái độ. Ông cảnh báo áp dụng vội sẽ gây đình công, và cho rằng người tiêu dùng hưởng phần lớn lợi ích. Phần chia cho người lao động vẫn bị tranh cãi.

Ý chính

• Cơ chế không phải bản chất.
• Thay đổi chậm, từng người một.
• Đo thời gian không phải cây gậy.
• Năm khẩu hiệu của Taylor.

Áp dụng ngay hôm nay

Trước khi áp một quy trình mới, thử nó với một người và hỏi ý họ.

Khoa học, hài hòa, hợp tác

Cơ chế không phải bản chất. Đo thời gian, quản đốc chức năng, phòng kế hoạch, phiếu hướng dẫn, thưởng theo nhiệm vụ chỉ là cơ chế. Bản chất là bốn nguyên lý cùng sự thay đổi thái độ của cả hai bên. Ông cảnh báo áp dụng vội vàng: một nơi dùng đo thời gian như cây gậy và gây đình công.

Bên thứ ba. Taylor cho rằng người tiêu dùng là bên thứ ba hưởng phần lớn lợi ích, và dư luận sẽ buộc công bằng cho cả ba bên. Lý lẽ ông đưa ra để bảo vệ mức tăng lương của người bốc gang lại dựa trên cách nhìn hạ thấp người lao động, và bị phê phán.

Năm khẩu hiệu. Khoa học chứ không kinh nghiệm, hài hòa chứ không bất hòa, hợp tác chứ không cá nhân, sản lượng tối đa chứ không hạn chế, và phát triển mỗi người tới mức tốt nhất. Ngày nay các ý đo lường và cải tiến quy trình vẫn còn dùng, còn cách đối xử với người lao động của Taylor bị phê phán rộng rãi.

Nguồn của trang này. Trang này tóm tắt chương II phần cơ chế và bản chất của The Principles of Scientific Management (Frederick Winslow Taylor, bản Project Gutenberg số 6435 trên Everand), diễn giải theo ghi chú khi đọc sách.

Câu hỏi thường gặp

Bản chất của quản lý khoa học là gì?

Theo Taylor, bản chất là bốn nguyên lý: xây dựng khoa học thật, chọn người một cách khoa học, huấn luyện và phát triển người làm, và hợp tác thân thiện. Đo thời gian, quản đốc chức năng, phiếu hướng dẫn chỉ là cơ chế.

Taylor cảnh báo điều gì?

Thay đổi phải chậm, từ hai tới năm năm, bắt đầu từng người một. Ông kể một nơi có ba tới bốn nghìn người dùng đo thời gian như cây gậy qua các quản đốc cũ, gây đình công và đổ vỡ. Đó là cảnh báo về áp dụng máy móc.

Phần chia lợi ích có công bằng không?

Taylor cho rằng người tiêu dùng là bên thứ ba hưởng phần lớn lợi ích, và dư luận sẽ buộc công bằng cho cả ba bên. Lý lẽ bảo vệ mức lương của người bốc gang dựa trên cách nhìn hạ thấp người lao động, nên bị phê phán.