Các nguyên lý quản lý khoa học tóm tắt: Taylor và lịch sử gây tranh cãi
Tóm tắt
The Principles of Scientific Management là cuốn sách năm 1911 của Frederick Winslow Taylor, đặt nền cho quản lý khoa học: đo thời gian từng động tác và tìm một cách làm tốt nhất. Đây là lịch sử gây tranh cãi. Lời mở đầu, chương I và chương II được gom thành bảy trang.
Ý chính
- Bốn nhiệm vụ của quản lý.
- Đo động tác để bỏ lãng phí.
- Người lao động không phải công cụ.
- Cơ chế không phải bản chất.
Áp dụng ngay hôm nay
Đọc trang bốn nhiệm vụ và trang bốc gang trước, để thấy cả ý tưởng lẫn phê phán.
Quản lý khoa học và những phê phán
Một cuốn sách năm 1911. Frederick Winslow Taylor đề xuất đo từng động tác, tìm một cách làm tốt nhất, và chia việc giữa quản lý và công nhân.
Ý chính. Năng suất tăng mạnh trong các ví dụ của ông, nhưng cách đối xử với người lao động bị phê phán rộng rãi.
Cách đọc. Bảy trang đi theo thứ tự sách; chương II dài nên được chia theo từng ví dụ.
Lời mở đầu và nền tảng
- Lời mở đầu: lãng phí vô hình của nỗ lực con người. Phần Taylor nêu vấn đề: lãng phí từ nỗ lực vụng về của con người là vô hình nên không ai chống.
- Chương I: nền tảng của quản lý khoa học. Chương Taylor nêu nền tảng lý thuyết.
Bốn nhiệm vụ và các ví dụ, chương II
- Chương II: bốn nhiệm vụ của quản lý. Phần mở chương II, về bốn nhiệm vụ của quản lý khoa học.
- Chương II: thí nghiệm bốc gang ở Bethlehem. Ví dụ nổi tiếng nhất của sách: thí nghiệm bốc gang ở Bethlehem Steel.
- Chương II: xúc và xây gạch, đo từng động tác. Hai ví dụ về nghiên cứu động tác.
- Chương II: kiểm bi xe đạp và nghệ thuật cắt kim loại. Hai ví dụ về chọn người và khoa học của máy.
Bản chất và phần chia, cuối chương II
- Chương II: cơ chế, bản chất và phần chia công bằng. Phần kết sách.
Câu hỏi thường gặp
Sách nói về điều gì?
Taylor cho rằng quản lý là một khoa học: đo thời gian từng động tác, tìm một cách làm tốt nhất, chọn và huấn luyện người, chia việc giữa quản lý và thợ. Ông minh họa bằng bốc gang, xúc, xây gạch, kiểm bi và cắt kim loại.
Vì sao gọi là lịch sử gây tranh cãi?
Phương pháp của Taylor tăng năng suất nhưng bị phê phán vì coi người lao động như bộ phận máy, lấy đi quyền tự quyết, làm việc đơn điệu và chia lợi ích không đều. Mình trình bày như lịch sử quản lý, không như lời khuyên nên làm theo.
Bản tóm tắt xử lý lời lẽ của Taylor thế nào?
Taylor có những lời hạ thấp người lao động, nhất là khi mô tả người bốc gang Schmidt. Mình không chép lại những lời ấy, chỉ ghi rõ đó là điểm bị phê phán. Các nhận định gia trưởng và chống công đoàn được đánh dấu là quan điểm của ông.
Ngày nay còn học được gì?
Đo lường trước khi cải tiến, bỏ động tác thừa, chọn đúng công cụ, nghỉ xen kẽ khi làm việc nặng, và thay đổi từ từ. Nhưng nên kết hợp với tôn trọng người làm và hỏi ý họ, điều Taylor bỏ qua.

