Chương XII, XIII và phụ lục: Cây gậy lớn và công bằng cho người lao động
Tóm tắt chương XII và XIII tự truyện Roosevelt: kiểm soát tập đoàn, thỏa thuận công bằng và công bằng cho người lao động.
Tóm tắt
Chương XII, XIII và phụ lục là phần Roosevelt nói về doanh nghiệp và lao động. Ông cho rằng tự do không giới hạn là tự do cho kẻ mạnh làm hại kẻ yếu, nên nhà nước phải giám sát các tập đoàn lớn, xét theo hành vi chứ không theo quy mô. Ông bảo vệ quyền lập công đoàn nhưng đặt lợi ích công chúng lên trên cả giới chủ lẫn người thợ.
Ý chính
- Xét theo hành vi, không theo quy mô.
- Một luật cho người giàu và người nghèo.
- Người thợ cần tiếng nói chung.
- Lợi ích công chúng đứng trên.
Áp dụng ngay hôm nay
Khi hai bên tranh chấp, hỏi thêm câu: người thứ ba chịu ảnh hưởng là ai?
Xét theo hành vi, không theo quy mô
Kiểm soát các tập đoàn. Ông cho rằng chủ nghĩa cá nhân không giới hạn là tự do cho kẻ mạnh làm hại kẻ yếu. Ông kiện công ty Northern Securities, lập Cục Doanh nghiệp, chặn việc giảm giá ngầm của đường sắt bằng Luật Hepburn, ban hành luật kiểm tra thịt và thực phẩm sạch. Trong khủng hoảng 1907, ông cho phép U.S. Steel mua một công ty để tránh sụp đổ. Đây là cách ông kể và bảo vệ quyết định của mình.
Mỗi người được hưởng điều mình làm ra
Cuộc đình công than 1902. Ông biến chính phủ liên bang thành chủ lao động mẫu mực: ngày làm tám giờ, bồi thường tai nạn, an toàn mỏ, luật lao động trẻ em. Trong cuộc đình công than antraxit năm 1902, ông lập ủy ban trọng tài. Ông cho rằng công đoàn cần thiết vì từng người thợ yếu thế, nhưng lợi ích công chúng đứng trên cả hai phía, và vẫn lên án sai trái của cả công đoàn lẫn giới chủ.
Nhà cải cách cấp tiến
Ghi chú ngắn. Ông giới thiệu hai cuốn sách, cho rằng lý thuyết Marx chính thống đã bị thực tế bác bỏ và nhiều người tự gọi là xã hội chủ nghĩa thực ra là nhà cải cách cấp tiến có thể hợp tác.
Nguồn của trang này. Trang này tóm tắt phần 17, phần 18 và phần 19 của Theodore Roosevelt: An Autobiography (bản Project Gutenberg trên Everand), diễn giải theo ghi chú khi đọc sách.
Câu hỏi thường gặp
Thỏa thuận công bằng là gì?
Đó là khẩu hiệu của Roosevelt: đối xử công bằng với cả doanh nghiệp trung thực lẫn người lao động, một luật cho người giàu và người nghèo. Ông kiện Northern Securities, chặn giảm giá ngầm của đường sắt và ủng hộ luật thực phẩm sạch. Đây là cách ông tự đánh giá.
Cuộc đình công than 1902 được giải quyết ra sao?
Khi giới chủ mỏ từ chối thương lượng, Roosevelt lập một ủy ban trọng tài gồm cả đại diện phía thợ. Ông rút ra bài học: từng người thợ yếu thế nên công đoàn là cần thiết, nhưng lợi ích công chúng đứng trên cả hai phía, và ông vẫn lên án sai trái của cả hai.
Roosevelt nghĩ gì về chủ nghĩa xã hội?
Ông bác bỏ lý thuyết đấu tranh giai cấp của Marx, nhưng cho rằng nhiều người tự gọi là xã hội chủ nghĩa thực ra là nhà cải cách cấp tiến có thể hợp tác. Ông muốn mỗi người được hưởng những gì mình làm ra, bằng trí óc hay sức lực.

