Chương XVII và XVIII: sức dự trữ, đề tài và chuẩn bị

Chương XVII và XVIII The Art of Public Speaking: luôn còn dư trong kho, chuẩn bị cả đời và cho từng bài, chọn đề tài, tỷ lệ và dàn ý.

Tóm tắt

Phần này là hai chương về chuẩn bị. Chương XVII nói đừng bao giờ nói khi không còn gì dự trữ, và tư liệu đến từ quan sát, suy nghĩ và đọc. Chương XVIII chỉ cách dùng phút rảnh, chọn đề tài theo dịp và người nghe, giữ tỷ lệ thời gian và lập dàn ý.

Ý chính

• Có nhiều tư liệu hơn mức cần.
• Rất ít người thật sự quan sát.
• Đọc có thể thành cớ để khỏi nghĩ.
• Tôn trọng thời gian và dừng khi đã xong.

Áp dụng ngay hôm nay

Trước bài nói tới, hỏi ban tổ chức bốn điều: ai nghe, bao nhiêu người, ai nói cùng và bạn có bao nhiêu phút.

Luôn còn dư trong kho

Giếng phun. Đừng bao giờ nói khi không còn gì dự trữ. Sức dự trữ gồm nắm chắc đề tài, sự nhanh trí và sự bình tĩnh. Hãy có nhiều tư liệu hơn mức cần, để người nghe cảm thấy họ chỉ nhận phần tinh túy.

Nhìn, nghĩ và đọc. Tư liệu đến từ nguồn thứ nhất là tự quan sát và suy nghĩ, và nguồn thứ hai là đọc. Rất ít người thật sự quan sát, trong khi Beecher lượm ý giảng từ mọi người trên phố. Suy nghĩ là cân các ý và nối chúng với nhau, tốn công và thời gian. Kết luận của chính mình cho sự tự tin.

Đọc để nghĩ. Đọc khơi suy nghĩ, nhưng có thể thành cớ để khỏi nghĩ. Hãy đọc thứ thách thức mình, xem tác giả có đáng tin không, mở lòng nhưng đứng vững với ý mình đã cân nhắc.

Chuẩn bị cả đời và cho từng bài

Dùng những phút rảnh. Chuẩn bị chung là một thái độ thu nhặt suốt đời. Thông tin là các sự kiện rời, hiểu biết là thông tin đã được sắp xếp. Webster đọc sách khi làm ở xưởng cưa. Hãy dùng những phút rảnh, nhưng nghỉ thì nghỉ thật.

Chọn đề tài và tỷ lệ. Đề tài tốt nhất thường nảy ra sau khi đọc và nghĩ tới lúc nó chiếm lấy mình. Hãy hỏi về dịp nói, số và loại người nghe, thái độ của họ, ai nói cùng, phòng và giới hạn thời gian. Tôn trọng thời gian, đặt phần quan trọng nhất ở vị trí chiến lược, và dừng khi đã xong.

Dàn ý và viết. Dùng nguồn gốc như phóng viên, dùng thư viện khéo, ghi chép bằng sổ hoặc thẻ. Xếp ghi chú dưới các ý chính, sắp để dẫn tới cao trào. Viết khi đang hứng, rồi sửa lúc nguội và hình dung người nghe. Tựa đề nên mới, ngắn, đúng và gợi tò mò.

Nguồn của trang này. Trang này tóm tắt các chương XVII và XVIII của The Art of Public Speaking (J. Berg Esenwein và Dale Carnegie, bản Project Gutenberg số 16317 trên Everand), diễn giải theo ghi chú khi đọc sách.

Câu hỏi thường gặp

Sức dự trữ gồm những gì?

Gồm nắm chắc đề tài, sự nhanh trí và sự bình tĩnh. Sách khuyên có nhiều tư liệu hơn mức cần, như một giếng phun có áp lực, để người nghe cảm thấy họ chỉ nhận phần tinh túy. Kết luận tự mình nghĩ ra cho sự tự tin.

Nên chọn đề tài thế nào?

Đề tài tốt nhất thường nảy ra sau khi đọc và nghĩ tới lúc nó chiếm lấy mình. Dù được giao đề, hãy hỏi về dịp nói, số và loại người nghe, thái độ của họ, ai nói cùng, phòng nói và giới hạn thời gian.

Sách khuyên lập dàn ý ra sao?

Xếp ghi chú dưới các ý chính, sắp theo thứ tự dẫn tới cao trào, rồi gom sự kiện dưới từng ý. Viết khi đang hứng rồi sửa lúc nguội và hình dung người nghe. Đặt phần quan trọng nhất ở vị trí chiến lược và dừng khi đã xong.