Chương XII: năm cách đánh bằng lửa và năm diễn biến cần theo dõi. Lời dặn lớn nhất: vua và tướng không được đánh vì giận, người chết không sống lại.
Tóm tắt
Chương XII là phần về đánh bằng lửa: năm mục tiêu, mùa khô, ngày có gió và năm diễn biến cần theo dõi. Phần cuối chương là lời dặn quan trọng: đừng động khi không có lợi, và vua hay tướng không được đánh vì giận, vì nước mất không dựng lại được.
Ý chính
- Lửa cần chuẩn bị sẵn, đúng mùa và đúng gió.
- Đốt ở đầu gió, đừng đánh từ cuối gió.
- Đừng động khi không có lợi.
- Giận rồi sẽ vui lại, người chết không sống lại.
Áp dụng ngay hôm nay
Lần tới khi đang giận và muốn gửi tin nhắn, đợi tới hôm sau. Hỏi mình việc đó có lợi gì không trước khi gửi.
Năm cách đánh bằng lửa
Năm mục tiêu. Đốt quân trong trại, đốt kho, đốt đoàn xe hậu cần, đốt kho vũ khí, và ném lửa vào giữa địch. Phải chuẩn bị sẵn vật liệu, chọn mùa khô và ngày có gió.
Năm diễn biến. Lửa cháy trong trại địch thì đánh từ ngoài ngay. Lửa cháy mà địch vẫn yên thì chờ. Đốt ở đầu gió, đừng đánh từ cuối gió. Gió ngày thổi lâu, gió đêm mau tắt.
Đừng đánh vì giận
Giận rồi sẽ vui lại. Đừng động khi không có lợi, đừng dùng quân khi không được gì, đừng đánh trừ khi nguy cấp. Vua và tướng không được đánh vì giận. Giận có thể thành vui, nhưng nước đã mất không dựng lại được, người đã chết không sống lại được.
Vua thận trọng, tướng cẩn thận. Vua sáng suốt thì thận trọng, tướng giỏi thì cẩn thận. Đó là cách giữ nước yên và giữ quân nguyên vẹn.
Câu hỏi thường gặp
Năm cách đánh bằng lửa là gì?
Đốt quân trong trại, đốt kho lương, đốt đoàn xe hậu cần, đốt kho vũ khí, và ném lửa vào giữa địch. Phải chuẩn bị sẵn vật liệu, chọn lúc trời khô và những ngày có gió. Pan Ch'ao từng dùng lửa và trống đánh đêm vào trại sứ Hung Nô.
Vì sao không được đánh vì giận?
Sun Tzu nói giận có thể thành vui, bực có thể thành mừng, nhưng nước đã mất không dựng lại được và người đã chết không sống lại được. Vì vậy vua sáng suốt thì thận trọng, tướng giỏi thì cẩn thận, giữ nước yên và quân nguyên vẹn.
Khi nào mới nên dùng quân?
Theo Sun Tzu, đừng động khi không có lợi, đừng dùng quân khi không được gì, và đừng đánh trừ khi nguy cấp. Thắng mà không tận dụng thành quả cũng là điều xui, nên vua phải tính trước và tướng phải nuôi dưỡng nguồn lực.