Chương I: nô lệ giữa những người nô lệ
Chương I Up from Slavery: tuổi thơ nô lệ trong căn chòi gỗ, không có giờ chơi, cách ông nhìn chế độ nô lệ, và ngày tự do với gánh nặng mới.
Tóm tắt
Chương I là chương về tuổi thơ nô lệ của Washington ở Virginia. Ông sống với mẹ và anh chị trong căn chòi gỗ nền đất, không có giờ chơi, không được đi học. Ông không cay đắng và cho rằng chế độ nô lệ làm hại cả hai bên. Ngày tự do đem niềm vui rồi tới nỗi lo về sinh kế và học hành.
Ý chính
- Không biết ngày sinh, không biết tổ tiên.
- Cửa trường học như thiên đường.
- Chế độ nô lệ làm hại cả hai bên.
- Tự do là một gánh nặng mới.
Áp dụng ngay hôm nay
Nghĩ tới một thứ bạn có hôm nay mà ngày xưa từng mơ, và cảm ơn nó.
Tuổi thơ trong căn chòi gỗ
Sinh ra là nô lệ. Washington sinh ra là nô lệ ở hạt Franklin, Virginia, khoảng năm 1858 hoặc 1859, không biết chính xác ngày sinh. Ông sống với mẹ, anh John và chị Amanda trong một căn chòi gỗ khoảng bốn nhân năm mét, nền đất, không cửa kính, cũng là bếp của đồn điền vì mẹ ông nấu ăn. Ông không biết tổ tiên mình, cha có lẽ là một người da trắng ở đồn điền gần đó, và ông không oán trách, coi người ấy cũng là nạn nhân của chế độ.
Không có tuổi chơi. Ông ngủ trên đống giẻ dưới đất, không có giờ chơi, phải quét sân, gánh nước, chở ngô tới cối xay cách năm cây số. Ông nhìn cửa trường học như nhìn thiên đường nhưng không được học. Bữa ăn không có bàn ghế hay giờ giấc, chiếc áo vải lanh thô cọ đau da tới mức anh John mặc trước cho mềm. Nô lệ theo dõi cuộc chiến qua tin truyền miệng, và ông nhớ mẹ cầu nguyện cho Lincoln thắng.
Chế độ nô lệ làm hại cả hai bên. Ông viết rằng mình không cay đắng với người da trắng miền Nam, và chế độ nô lệ làm hại cả hai bên: người da trắng học coi thường lao động, đồn điền suy tàn, trong khi nhiều người được giải phóng có tay nghề. Ông lên án chế độ nô lệ, dù có nhận định rằng Thượng đế đã dùng nó theo cách riêng, một nhận định của thời ông.
Ngày tự do. Một sĩ quan miền Bắc đọc tuyên bố giải phóng trên hiên nhà chủ, mẹ ông khóc vì vui. Niềm vui mau chóng thành nỗi lo trước gánh nặng của tự do: nhà ở, sinh kế, học hành, quyền công dân. Vài người nô lệ già quay lại nhà lớn để bàn với chủ cũ về tương lai.
Nguồn của trang này. Trang này tóm tắt chương I của Up from Slavery (Booker T. Washington, bản Project Gutenberg số 2376 trên Everand), diễn giải theo ghi chú khi đọc sách.
Câu hỏi thường gặp
Washington lớn lên trong điều kiện nào?
Ông sinh khoảng năm 1858 trong một căn chòi gỗ nền đất ở Virginia, cũng là bếp của đồn điền. Ông ngủ trên đống giẻ, không có giờ chơi, phải quét sân, gánh nước, chở ngô tới cối xay. Ông nhìn cửa trường học như thiên đường nhưng không được vào.
Ông nhìn chế độ nô lệ ra sao?
Ông lên án chế độ nô lệ nhưng không cay đắng với người da trắng miền Nam. Ông cho rằng nó làm hại cả hai bên: người da trắng học coi thường lao động và đồn điền suy tàn. Nhận định Thượng đế dùng nó theo cách riêng là quan điểm thời ông.
Ngày tự do diễn ra thế nào?
Một sĩ quan miền Bắc đọc tuyên bố giải phóng trên hiên nhà chủ, mẹ ông khóc vì vui. Niềm vui mau chóng thành nỗi lo trước gánh nặng tự do: nhà ở, sinh kế, học hành, quyền công dân. Vài người già quay lại bàn với chủ cũ về tương lai.

