Goggins đi tuyển quân khắp nước Mỹ, chạy Ultraman và phát hiện lỗ thủng trong tim. Chương 8 bàn về mốc chặn và cách đưa mọi việc vào lịch.
Tóm tắt
Chương 8 của Can't Hurt Me là chặng Goggins chạy Ultraman ở Kona, đi tuyển quân khắp nước Mỹ và phát hiện mình có lỗ thủng bẩm sinh trong tim. Ông cho rằng sức bền không cần tài năng, mà cần chăm chỉ, phương án dự phòng và một lịch sống chặt chẽ.
Ý chính
- Sức bền cần sự chăm chỉ và trái tim, không cần tài năng bẩm sinh.
- Mốc chặn là phương án dự phòng báo cho bạn biết khi đã đi chệch.
- Tuần làm 40 giờ chỉ là một phần của 168 giờ mỗi tuần.
- Khi bị chấn thương, hãy chuyển sang luyện điểm yếu.
Áp dụng ngay hôm nay
Tuần này, ghi lại mọi việc bạn làm kèm giờ giấc, kể cả thời gian dùng điện thoại. Cuối tuần, tìm ra những khoảng thời gian bị lãng phí.
Ultraman ở Kona
Ultraman ở Kona. Chương mở ở Kona, Hawaii, tháng 11 năm 2006, đêm trước Giải vô địch thế giới Ultraman: ba ngày quanh Đảo Lớn (ngày một bơi 6,2 dặm và đạp xe 90 dặm; ngày hai đạp xe 171 dặm; ngày ba chạy marathon đôi 52,4 dặm). Ông lại quyên tiền cho Quỹ Chiến binh Tác chiến đặc biệt. Sau khi báo chí đưa tin về Badwater, một người lạ giàu có mời ông và mẹ ở trong căn nhà bãi biển trị giá 7 triệu đô la. Chỉ có khoảng 30 vận động viên (so với hơn 1.200 ở Ironman). Một người ngồi xe lăn dự thi khiến ông nể phục; siêu sức bền là chuyện "không cần tài năng", chỉ cần trái tim và sự chăm chỉ. David không có xe đạp: ba tuần trước ông mượn một chiếc Griffin đặt riêng cỡ rất lớn cùng đôi giày quá khổ, đạp được hơn 1.000 dặm nhưng chỉ bơi tập sáu buổi.
Ngày một. Bộ đồ lặn không tay cọ rách nách tới chảy máu; phần bơi mất hơn 3 giờ, khoảng 7,5 dặm vì dòng chảy; ông nôn liên tục. "Những câu hỏi đơn giản" quay lại. Ông ăn, xử lý vết cắt, thay đồ, lên xe trong cơn buồn nôn, rồi vượt từ hạng 14 lên hạng 2, và gần cuối chặng 90 dặm thì vượt cả ứng viên vô địch Gary Wang.
Ngày hai. Trên chặng 171 dặm, Wang đạp cùng người bạn Jeff "Land Shark" (Cá mập cạn) Landauer. Ở dặm 100, David sau khoảng 6 phút, rồi rút xuống 2 phút; đúng lúc đó một con bu lông làm xịt lốp trước khi ông đang chạy khoảng 27 dặm một giờ, và ông lộn qua ghi đông (trầy da, mũ bảo hiểm nứt, kính râm vỡ vụn). Không có săm dự phòng, cũng không biết thay săm, ông chờ 20 phút, đạp một chiếc xe dự phòng nặng nề, về sau mới lấy lại được chiếc Griffin (khi còn 16 dặm), và về thứ ba, chậm 22 phút.
Ngày ba. Không có chiến lược thật sự, ông xuất phát với tốc độ đủ chuẩn Boston, "đụng tường" ở dặm 35. Gary kiệt sức trước dặm 45, nhưng Land Shark chạy theo nhịp của riêng mình và vượt lên. David là người đầu tiên chạm vạch đích hôm đó nhưng thua tổng thời gian mười phút: về nhì.
Mốc chặn, tuyển quân và quản lý thời gian
Bài học về "mốc chặn". "Backstop" là một thuật ngữ định hướng: những dấu mốc trên bản đồ nằm sau một chỗ rẽ, báo cho bạn biết mình đã lỡ chỗ rẽ, dựa vào địa hình như đường, suối, vách đá. Khi làm người dẫn đường chính ở Iraq, ông luôn có ba phương án rút lui (một tuyến chính và hai tuyến dự phòng). Ở Ultraman, ông "toàn động cơ, không có trí óc"; lẽ ra ông phải đặt mốc chặn cho các mốc thời gian của mình. Hãy đoạt hồn đối thủ ở cuối cuộc đua, chứ đừng ở đầu.
Tuyển quân vì sự đa dạng. Báo chí đưa tin dẫn tới một cuộc gặp với Chuẩn Đô đốc Ed Winters (hai sao, người đứng đầu Bộ Tư lệnh Tác chiến đặc biệt Hải quân; là SEAL từ năm 1981, từng là sĩ quan tác chiến của DEVGRU). David tưởng mình gặp rắc rối; hóa ra Đô đốc muốn ông giúp tuyển thêm người Mỹ gốc Phi vào các Đội SEAL (họ chỉ chiếm khoảng 1% lực lượng đặc nhiệm, trong khi chiếm 13% dân số; David là người da đen thứ 36 tốt nghiệp BUD/S). Đây là một vấn đề Lầu Năm Góc đã nêu từ thời chính quyền Bush, cộng với nhu cầu chống khủng bố ở châu Phi trong tương lai (Somalia, Chad, Nigeria, Mali, Cameroon, Burkina Faso, Niger; vụ phục kích ở Niger năm 2018). Điểm dừng đầu tiên là đội bóng bầu dục Đại học Howard, nơi ông bị đón tiếp lạnh nhạt; David kể toàn bộ câu chuyện đời mình ("để tôi lo, thưa ngài") và cả phòng lặng phắc. Sau đó ông có lịch và ngân sách riêng: từ 2007 tới 2009, 250 ngày mỗi năm trên đường, nói chuyện với khoảng 500.000 người ở các trường trung học, đại học, các trường đại học lịch sử của người da đen và trường nội đô. Ông viết Báo cáo sau hành động (After Action Report), dùng đạo cụ (chạy 50 dặm tới chỗ nói chuyện, đặt xà đơn trên sân khấu), gần như cuối tuần nào cũng chạy một cuộc siêu marathon và mời học sinh tập cùng: leo đỉnh núi 14.000 bộ ở Colorado lúc 4 giờ sáng trước giải Leadville 100, nơi ông về thứ 14 và một thiếu niên ở Denver lái xe 2 giờ tới xem ông về đích ("bạn không bao giờ biết mình đang chạm tới ai"); bọn trẻ làm đội hỗ trợ ở giải McNaughton Park gần Peoria; học sinh ở Minot, North Dakota chạy trong cái lạnh âm 20 độ; hai anh em ở Atlanta được ông huấn luyện ở San Diego. Thông điệp: làm việc chăm, đầu óc cởi mở, không cần vào quân đội mới trở thành người hơn; giải pháp nhanh và mẹo sống không xây được tâm trí chai sạn; tuần làm 40 giờ là "nỗ lực 40%" (một tuần có 168 giờ); hãy "thắng buổi sáng". Lịch của ông: chạy lúc 4 giờ sáng, đạp xe 25 dặm đi làm, chạy trên bãi biển giờ nghỉ trưa, về nhà ăn tối, đi ngủ trước 10 giờ.
Quản lý thời gian. Chủ nhật ông đạp xe nhẹ để hồi phục (nhịp tim dưới 110). Ông kể về người bạn Mike, một cố vấn tài chính áp lực cao ở New York, có vợ và hai con, đồng thời là dân chạy siêu marathon (dậy 4 giờ sáng, chạy 60 tới 90 phút, đạp xe đi làm, 30 phút máy chạy bộ, cuối tuần chạy dài): ưu tiên rõ ràng, giờ nào trong tuần cũng có việc. Hãy kiểm toán cuộc đời mình: mạng xã hội và tivi nuốt mất nhiều ngày mỗi năm; Goggins sống "như một nhà tu" (vòng bạn bè hẹp, mỗi tuần đăng bài một hai lần, không theo dõi ai). Hãy chia khối thời gian cho mọi thứ (mua sắm, ăn uống, dọn dẹp, ngủ, đi lại) theo từng khung hay từng ô 15 phút, cắt bỏ thói quen rỗng, đặt mốc chặn trong lịch hằng ngày (biết khi nào một việc vượt giờ để chuyển sang việc khác), dùng điện thoại cho báo thức và lịch, và lên lịch cả việc nghỉ (ngủ trưa 10 tới 20 phút, mỗi tuần một ngày nghỉ thật sự, tắt hết thiết bị). Mục tiêu là giữ nhịp độ của nhà vô địch suốt đời ("không có vạch đích").
Ironman Kona 2008. David và Trung tá Keith Davids (một vận động viên SEAL) nhảy dù từ máy bay C-130 ở độ cao 1.500 bộ xuống vịnh, được xuồng Zodiac vớt lên, chỉ 4 phút trước giờ xuất phát, có kênh NBC đưa tin. Davids bỏ xa ông ở phần bơi và dẫn ông 30 phút sau phần đạp xe (lưng David bị co cứng). David đi bộ những dặm đầu của phần marathon, tìm lại nhịp ở dặm 10, đuổi kịp Davids (lúc ấy đã kiệt sức) khi còn khoảng 2 dặm, chọn cách "khiêm tốn lại", và hai người về đích sánh vai nhau.
Khi trở ngại ập tới. Khi chấn thương hay hỗn loạn ập tới, hãy chuyển sang luyện điểm yếu (người chạy bị đau gối thì tập yoga; người chơi guitar gãy tay thì luyện phím đàn). Ông tập không phải để thắng các cuộc đua mà để chuẩn bị tâm trí cho cuộc đời, "môn thể thao sức bền khắc nghiệt nhất".
Lỗ thủng trong tim
Lỗ thủng trong tim. Năm 2009, đợt tuyển quân hai năm của ông sắp hết; ông định làm một cú lớn cuối cùng: Race Across America (từ San Diego tới Annapolis, Maryland, vào tháng 6). Ông đạp 110 dặm trước giờ làm, 20 tới 30 dặm về nhà, một ngày cuối tuần 200 dặm, hơn 700 dặm mỗi tuần. Đầu tháng 5, nhịp tim ông bỗng tăng (nhịp nghỉ từ khoảng 30 lên 70 tới 80; đạp xe 5 phút đã lên 150). Siêu âm tim ở Bệnh viện Balboa phát hiện thông liên nhĩ, một lỗ bẩm sinh trên vách ngăn giữa hai tâm nhĩ, "khá to". Máu bị trộn lẫn nên ông chỉ cung cấp được khoảng một nửa lượng oxy cần thiết; điều này giải thích sự mệt mỏi, dịch trong phổi và đờm sau các cuộc đua, và việc ông khó hồi phục kể từ lần viêm phổi hai bên. Rủi ro: khi lặn, bọt khí có thể đi qua lỗ thủng gây đột quỵ hay ngừng tim ("một quả bom bẩn trong người"); quy định quân đội cấm nhảy dù hay lặn khi bị thông liên nhĩ, nên lẽ ra ông không bao giờ được qua vòng làm SEAL. Khoảng 1 trên 10 trẻ em sinh ra có tật này, phần lớn tự liền; mỗi năm ở Mỹ khoảng 2.000 trẻ cần phẫu thuật, thường làm trước tuổi đi học. Ông rút ra rằng thành công của mình không đến từ gen hay tài năng ("Tôi có một lỗ thủng trong tim"): bằng chứng về sức mạnh của tâm trí.
Hai lần mổ. Ba ngày sau, ông được mổ khi thuốc mê chưa ngấm đủ (ông cảm nhận được camera trong cổ họng và ống thông trong động mạch đùi; một miếng vá xoắn được đặt vào, mất khoảng 2 giờ). Một tuần sau ông được phép tập nhẹ; vài cái chống đẩy và một buổi đạp xe nhẹ đã gây rung nhĩ (mạch từ 120 tới 250). Ý kiến bác sĩ thứ hai và thứ ba cho thấy miếng vá hỏng hoặc quá nhỏ. Hải quân gợi ý ông nghỉ hưu kèm một gói trợ cấp; thay vào đó ông tìm được một bác sĩ giỏi hơn, người bảo phải chờ nhiều tháng. Không được nhảy dù hay lặn, ông ở lại công việc tuyển quân, trau chuốt bài thuyết trình và báo cáo sau hành động, không chịu mang tâm lý nạn nhân. Sau 14 tháng, ông vào mổ lần hai, tự hỏi liệu mình có cam lòng nghỉ hưu không; dưới thuốc mê, tâm trí ông trả lời bằng một tiếng "Không đời nào!" rất tục.
Thử thách #8: đưa vào lịch
Thử thách #8 (Đưa vào lịch). Một thử thách ba tuần để chia ngăn ngày của bạn và thôi làm nhiều việc một lúc. Tuần 1: sống như thường nhưng ghi lại mọi thứ kèm giờ giấc (công việc, dùng điện thoại, ví dụ bằng ứng dụng Moment, bữa ăn, tập luyện, tivi, đi lại); phần lớn người ta phí 4 tới 5 giờ mỗi ngày. Sang tuần 2, hãy dựng một lịch lý tưởng theo các ô 15 tới 30 phút; mỗi lúc chỉ tập trung một việc; có giờ ăn đủ nhưng có giới hạn, có giờ tập và nghỉ thật sự (không email, không mạng xã hội). Đến tuần 3, chốt một lịch làm được, tối đa hóa nỗ lực mà không hy sinh giấc ngủ. Đăng ảnh lịch của bạn với #canthurtme #talentnotrequired.
Câu hỏi thường gặp
Mốc chặn (backstop) trong Can't Hurt Me là gì?
Mốc chặn là thuật ngữ định hướng: những dấu mốc nằm sau một chỗ rẽ, báo cho bạn biết mình đã đi lỡ. Goggins áp dụng nó vào cuộc đua và cuộc sống: luôn có phương án dự phòng và những điểm báo động trong lịch ngày để kịp chỉnh hướng.
Thử thách #8 Đưa vào lịch là gì?
Thử thách #8 kéo dài ba tuần. Tuần đầu sống như thường nhưng ghi lại mọi việc kèm giờ giấc. Sau đó sắp xếp lại ngày thành những khối thời gian tập trung, bỏ thói quen làm nhiều việc một lúc, và dành chỗ cho tập luyện và nghỉ ngơi.
Goggins phát hiện bệnh tim như thế nào?
Năm 2009, khi tập cho Race Across America, Goggins thấy nhịp tim bất thường. Siêu âm tim ở Bệnh viện Balboa phát hiện thông liên nhĩ, một lỗ bẩm sinh trên vách ngăn giữa hai tâm nhĩ. Ông phải mổ hai lần để vá lỗ này.
